Dowód zamiast deklaracji

Księga kuponów

Każdy wysłany kupon dopisujemy do księgi, w której da się dodać wiersz tylko na końcu. Wpis niesie skrót swojej treści policzony razem ze skrótem wpisu poprzedniego. Gdyby ktoś poprawił kupon po meczach, jego skrót przestałby się zgadzać, a za nim rozsypałyby się wszystkie następne. Poniżej cała księga i dokładny opis, jak policzyć te skróty samemu.

Wynik przejścia łańcucha

Łańcuch się zgadza. Przeszliśmy wpisy po kolei: numery idą bez dziur, każdy wpis wskazuje skrót swojego poprzednika, a skrót każdego wpisu zgadza się z treścią przeliczoną od nowa.

Wpisów w księdze: 237
Sprawdzony zakres wpisów: 1 do 237

Wynik sprawdzenia jako dane

Skąd wiadomo, że kupon nie zmienił się po meczach

Kupon zapisujemy w chwili wysyłki, przed pierwszym meczem. Do księgi idzie wtedy jego numer, pakiet, dzień, kurs łączny, wszystkie zdarzenia razem z typami, kursami i godzinami rozpoczęcia, a także sama chwila wysyłki.

Po meczach ten sam kupon dostaje drugi wpis, z wynikiem całego kuponu i wynikiem każdego zdarzenia. Pierwszy wpis dowodzi, że typ powstał przed gwizdkiem, a drugi zamyka drogę do cichej poprawki wyniku później: przestawienie przegranej na wygraną rozsypałoby skróty wszystkich następnych wpisów.

Z tego zapisu liczymy skrót SHA-256. Skrót to ciąg 64 znaków wyliczony z tekstu. Zmiana jednego znaku w tekście daje zupełnie inny skrót, a z samego skrótu nie da się odtworzyć tekstu, więc publikacja skrótu nie odsłania typów.

Do tekstu, z którego liczymy skrót, dokładamy skrót wpisu poprzedniego. To spina wpisy w łańcuch. Podmiana kuponu z zeszłego tygodnia wymagałaby przeliczenia wszystkich wpisów po nim, a i tak nie zgodziłaby się ze skrótem, który ktoś zapisał sobie wcześniej.

Skrót doby to skrót jej ostatniego wpisu. Ten sam skrót stoi na stronie wyników. Zapisz go sobie dzisiaj i porównaj po miesiącu. To jedna liczba, a pilnuje całej historii przed nią.

Z czego dokładnie liczymy skrót

To najważniejszy fragment tej strony. Skrót policzony z formatu, którego nie opisaliśmy, nie jest dowodem, bo nikt nie umiałby go powtórzyć. Wpis zapisujemy w wierszach, po jednym na każde pole, zawsze w tej kolejności:

wpis: Numer porządkowy w księdze, od jedynki, bez dziur.
rodzaj: Czego dotyczy wpis. Wyslanie to kupon wysłany do abonentów, rozliczenie to ten sam kupon po meczach, razem z wynikiem.
kupon: Numer kuponu w naszej bazie. Zostaje pusty przy wpisie, który nie dotyczy kuponu.
pakiet: Identyfikator pakietu: normalny, vip albo ekspert.
dzien: Dzień, na który jest kupon, w formacie RRRR-MM-DD.
kurs: Kurs łączny w setnych. Zapis 312 znaczy kurs 3.12.
wynik: Wynik całego kuponu: wygrany, przegrany albo zwrot. Przy wpisie z wysyłki zostaje pusty, bo mecze się jeszcze nie odbyły.
chwila: Chwila wpisu w czasie UTC, z dokładnością do sekundy. Przy wysyłce to chwila wysyłki, przy rozliczeniu chwila rozliczenia.
zdarzen: Ile zdarzeń ma kupon. Bez tej liczby dałoby się dopisać zdarzenie.
zdarzenie: Jedno zdarzenie w kolejności z kuponu: mecz, liga, typ, kurs w setnych, godzina rozpoczęcia w UTC i wynik zdarzenia, rozdzielone kreską pionową. Wynik zostaje pusty przy wysyłce. Wiersz powtarza się tyle razy, ile kupon ma zdarzeń.
poprzedni: Skrót poprzedniego wpisu. Pierwszy wpis księgi ma tu 64 zera.

Wiersze idą w tej kolejności, jeden pod drugim, rozdzielone jednym znakiem nowego wiersza. Po ostatnim wierszu nie ma już nic, także znaku nowego wiersza.
Po nazwie pola stoi dwukropek, bez spacji, a zaraz za nim wartość.
Całość jest tekstem w kodowaniu UTF-8, więc polskie znaki liczą się tak, jak je widzisz.
W wartościach zamieniamy cztery znaki, żeby treść nie udawała układu zapisu: najpierw ukośnik odwrotny na dwa ukośniki odwrotne, potem powrót karetki na \r, znak nowego wiersza na \n i kreskę pionową na \|. Kolejność ma znaczenie, bo pierwsza reguła dotyczy znaku, który wprowadzają trzy następne.
Skrót zapisujemy szesnastkowo, małymi literami, zawsze 64 znaki.

Przykład do wprawy

Ten kupon jest wymyślony i nie ma go w księdze. Stoi tutaj po to, żeby dało się sprawdzić własne narzędzie, jeszcze przed pierwszym prawdziwym wpisem. Zapis składa nasz kod, tym samym sposobem co przy wysyłce.

Tekst wpisu

wpis:1
rodzaj:wyslanie
kupon:1
pakiet:normalny
dzien:2026-01-05
kurs:312
wynik:
chwila:2026-01-05T07:30:00Z
zdarzen:2
zdarzenie:Drużyna A, Drużyna B|Liga przykładowa|1X|152|2026-01-05T17:00:00Z|
zdarzenie:Drużyna C, Drużyna D|Liga przykładowa|powyżej 2.5 bramki|205|2026-01-05T19:30:00Z|
poprzedni:0000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000000

Skrót tego tekstu

3e524b390cc818a2415d2e867ecb0f2d6dfbeba695cadabcb449e1e4b45ea687

Jeśli twoje narzędzie daje ten sam skrót, liczysz dokładnie tak jak my i możesz sprawdzić każdy prawdziwy wpis niżej.

Jak to sprawdzić samemu

Potrzebujesz komputera i narzędzia liczącego SHA-256. Takie narzędzie jest w każdym systemie, nie trzeba niczego instalować.

1Rozwiń dobę, która cię interesuje, i wybierz wpis. Przy wpisach z minionych dni pokazujemy pełny tekst, z którego policzyliśmy skrót.
2Skopiuj ten tekst do pliku, na przykład wpis.txt. Zapisz go w kodowaniu UTF-8 i pilnuj, żeby na końcu nie został pusty wiersz, bo zmieniłby wynik.
3Policz skrót pliku i porównaj go z tym, który stoi przy wpisie. Zgodność znaczy, że treść wpisu i jego skrót pasują do siebie.
4Sprawdź jeszcze, czy pole „skrót poprzednika” zgadza się ze skrótem wpisu stojącego przed nim. Tak przechodzi się łańcuch wpis po wpisie, aż do początku księgi.

Linux i macOS: sha256sum wpis.txt
Windows: certutil -hashfile wpis.txt SHA256

Całą księgę przechodzi też nasze wejście, które oddaje wynik jako dane, bez logowania. Pamiętaj tylko, że liczy je nasz serwer, więc waży mniej niż skrót policzony przez ciebie.

Czego nie pokazujemy od razu

Typy z dzisiejszych kuponów są treścią, za którą płacą abonenci, więc nie ma ich na tej stronie. Przy takim wpisie widać skrót, skrót poprzednika, liczbę zdarzeń, kurs łączny i chwilę wysyłki.

Sam łańcuch sprawdzisz od razu, także na dzisiejszych wpisach: każdy wskazuje skrót poprzednika. Czy skrót zgadza się z treścią, policzysz dzień później, gdy dzień kuponu minie i odsłonimy pełny zapis. Szybciej nie da się tego zrobić bez oddania płatnej treści za darmo.

I to wystarcza, bo liczy się kolejność zdarzeń. Skrót stoi tu od rana, przed meczami. Jeśli zapiszesz go sobie dzisiaj, a następnego dnia zobaczysz przy nim pełną treść kuponu, masz dowód, że to ta sama treść, którą abonenci dostali przed pierwszym gwizdkiem.

Księga doba po dobie

Jeden wiersz na dobę, od najnowszej. Doba bierze się z chwili zapisu w czasie UTC, a nie z dnia kuponu. Dzięki temu raz zamknięta doba już się nie zmienia, więc jej skrót ma sens zapisywać sobie na później.

Wpisów w księdze: 237

9 października 20262026-10-099 wpisówSkrót doby: b724342e6d7b4fc6010645bcb72435ade63cb3671b9d0839519ed580d5694a93Pokaż wpisy z tej doby

Wpis: 229
Rodzaj: rozliczenie kuponu
Wynik kuponu: przegrany
Kupon: 287
Pakiet: ekspert
Dzień kuponu: 2026-10-08
Kurs łączny: 9.51
Zdarzeń: 5
Chwila wpisu w UTC: 2026-10-09T04:00:01Z
Skrót wpisu: 24a25fbe8a546e1aabae20230072c5a61c2fdb1722a698773cf169b907861b99
Skrót poprzednika: 1fd59d4416564ed386797724a9a3c2e57f17f0f424a702bc9e03e39e47584b78

Mecz	Liga	Typ	Kurs	Rozpoczęcie	Wynik
Zsombor Piros, Elmer Moller	Challenger - Braga (PRT)	Zsombor Piros wygra bez straty seta: Nie	1.56	2026-10-08T09:00:00Z	wygrane
Poli Timisoara, Steaua Bukareszt	Rumunia - Liga 2	Liczba rzutów rożnych 10.5: poniżej 10.5	1.52	2026-10-08T15:00:00Z	wygrane
KuPS, AC Oulu	Finlandia - Veikkausliiga - gr.mistrzowska	Mecz: 1	1.58	2026-10-08T16:00:00Z	przegrane
Argentinos Juniors (R), San Lorenzo (R)	Argentyna - Primera Division (R) - Clausura	Obie drużyny strzelą gola lub powyżej 2.5 gola: tak	1.67	2026-10-08T18:00:00Z	przegrane
Shamrock Rovers, Drogheda United	Irlandia - Premier Division	1.połowa - Shamrock Rovers strzeli gola: tak	1.52	2026-10-08T19:00:00Z	wygrane